Zakupy na portalach aukcyjnych mogą skończyć się oszustwem. Policja ostrzega przed ryzykiem
Okazyjna cena na portalu ogłoszeniowym nie zawsze oznacza udany zakup. Za atrakcyjną ofertą może kryć się osoba, która nie dysponuje wystawioną rzeczą, posługuje się skopiowanymi fotografiami i opisem, a po przelewie przestaje odpowiadać. Inny problem pojawia się, gdy przesyłka dociera, lecz jej zawartość jest uszkodzona, niepełna albo odbiega od przedstawionej oferty.
Przed podjęciem decyzji dobrze przyjrzeć się zarówno ogłoszeniu, jak i historii konta oferenta. Opinie innych użytkowników są wskazówką, ale nawet komplet pochlebnych komentarzy nie daje gwarancji uczciwości. Podejrzenia powinny wzbudzić szczególnie duża różnica między ceną a wartością rynkową, naciski na szybką wpłatę oraz unikanie konkretnych odpowiedzi o stanie przedmiotu.
Ostrożność dotyczy również wiadomości o rzekomej dopłacie, opłaceniu zamówienia czy zamówieniu kuriera. Link otrzymany od nieznajomej osoby może prowadzić do fałszywej strony. Status zakupu bezpieczniej sprawdzić w aplikacji serwisu albo na stronie otwartej samodzielnie, zamiast korzystać z adresu przesłanego w wiadomości.
Bezpieczna płatność i rezerwacja przedmiotu
Przy wyborze serwisu warto zwrócić uwagę na dostępność programu chroniącego kupujących, między innymi na wypadek braku dostawy lub otrzymania rzeczy nieodpowiadającej ofercie. Sama obecność takiego programu nie przesądza jednak o zwrocie środków. Znaczenie mają jego regulamin, przewidziane wyłączenia oraz termin zgłoszenia problemu.
Płatność należy przeprowadzać przez oficjalne narzędzie udostępnione przez portal. Przeniesienie rozliczenia poza serwis może pozbawić kupującego dostępu do oferowanej ochrony. Równie ważne jest zachowanie treści ogłoszenia, korespondencji oraz potwierdzenia transakcji: dokumenty te mogą przydać się przy reklamacji i wyjaśnianiu sprawy.
Ostrożności wymagają prośby o wpłatę na poczet rezerwacji, zaliczki lub zadatku. Nie warto przekazywać pieniędzy, jeśli przedmiot nie został obejrzany, a sprzedający nie przedstawił wiarygodnego potwierdzenia, że faktycznie nim dysponuje. Fotografia, kopia dokumentu ani zapewnienie przesłane w rozmowie nie rozstrzygają tego ze stuprocentową pewnością. Przy transakcjach z nieznajomymi rozwiązaniem może być odbiór osobisty połączony ze sprawdzeniem rzeczy przed zapłatą albo zakup objęty ochroną portalu.
Reklamacja zależy od statusu sprzedawcy
To, jakie roszczenia przysługują kupującemu, zależy od tego, czy zawarł umowę z przedsiębiorcą, czy z osobą prywatną. W przypadku konsumenckich umów zawartych z firmą od 1 stycznia 2023 r. zastosowanie mają przepisy dotyczące niezgodności towaru z umową, które w tym zakresie zastąpiły rękojmię. Sprzedawca zasadniczo odpowiada za niezgodność istniejącą w chwili dostarczenia rzeczy, jeśli ujawni się ona w ciągu dwóch lat.
Kupujący może domagać się naprawy lub wymiany, a w przypadkach przewidzianych prawem również obniżenia ceny bądź odstąpienia od umowy. Gdy niezgodność jest istotna, dwa ostatnie żądania mogą być dostępne od razu. Reklamację składa się sprzedawcy.
Zakup od osoby prywatnej może z kolei podlegać rękojmi określonej w Kodeksie cywilnym. Po spełnieniu ustawowych warunków możliwe są żądania usunięcia wady, wymiany, obniżenia ceny lub odstąpienia od umowy. Strony mają jednak prawo ograniczyć rękojmię albo ją wyłączyć. Wyłączenie nie zabezpiecza sprzedającego, który podstępnie zataił wadę.
Program portalu stanowi dodatkową ścieżkę dochodzenia pomocy, a nie zamiennik odpowiedzialności wynikającej z przepisów. Problem warto zgłosić sprzedawcy oraz administratorowi serwisu, pamiętając o terminowym uruchomieniu procedury ochronnej. Przy podejrzeniu oszustwa należy niezwłocznie skontaktować się z bankiem i zawiadomić Policję. Pomocne będą numer oferty, dane konta sprzedającego, wiadomości i dowód zapłaty. Samo opóźnienie przesyłki czy różnica zdań co do stanu przedmiotu nie oznaczają jeszcze, że doszło do przestępstwa. Policja przypomina przy tym, by nie ulegać presji czasu i przed płatnością sprawdzić ofertę, oferenta oraz zasady zabezpieczenia transakcji.
Źródło: KPP w Gostyninie – Portal polskiej Policji
